Begrip
Sophrosyne
so-fro-SU-nè · Grieks
Grieks — σωφροσύνη, 'gezonde maat, zelfkennis'
Boven de tempel van Delphi stonden twee zinnen: 'ken uzelf' en 'niets te veel'. Sophrosyne is allebei tegelijk — de deugd van de juiste maat, die voortkomt uit weten wie je bent. Niet onderdrukking, geen ascese. Het kalme weten waar jouw grens ligt, zodat je hem niet hoeft te bewaken.
Waarom het nú telt
Wij vieren excess — meer, sneller, harder, de hustle. Sophrosyne is bijna ouderwets: de wijsheid om te weten wanneer genoeg genoeg is. Niet uit zwakte, maar omdat je jezelf kent. De meeste burn-outs zijn een gebrek aan sophrosyne, niet aan ambitie.
Over de culturen heen
De Tao zegt het identiek: weten wanneer te stoppen behoedt je voor gevaar.
Weetje — hoe het vandaag voortleeft
Geen Nederlands woord vangt het: maat, zelfbeheersing en gezond verstand ineen. Boven de tempel van Delphi stond het naast 'ken jezelf': 'niets te veel'.
Raakt dit iets?
Waar zou 'niets te veel' jou nu het meest dienen?
Neem deze vraag mee naar De Raad — of stel je eigen.